Tüm notlar
TASARIM / HİYERARŞİ4 dk okuma

Bir tasarımda önce neyi görüyoruz?

Her şeyi büyütmek, her şeyi görünür yapmaz. Aynı ağırlıkta birçok öğe bulunduğunda izleyicinin nereden başlayacağı belirsizleşir. Görsel hiyerarşi, hangi bilgiye önce, hangisine sonra bakılacağını tasarımın kendi düzeniyle anlatır.

Kırmızı daire, siyah şeritler ve mavi vurguların farklı ağırlıklarda düzenlendiği üç temsili tasarım panosu
Yapay zekâ ile üretilmiş temsili sahne · Müşteri projesi değildir

AKLINDA KALSIN

  1. Tek bir ilk bakış noktası seç.
  2. Boşluğu ilişkileri kurmak için kullan.
  3. Okunurluğu gerçek kullanım boyutunda kontrol et.
ÇALIŞMA MODELİ
  1. 01Mesaj
  2. 02Öncelik
  3. 03İlişki
  4. 04Okuma
  5. 05Kontrol

Kavramsal bir akış · Müşteri sonucu veya performans metriği göstermez.

01

İlk bakışta tek bir karar ver

Tasarımın ana mesajını bir cümleye indir. İzleyici yalnızca bir şeyi fark edebilse bunun ne olması gerektiğini seç. Sonra başlık, görsel veya bir bilgi bloğunu bu ilk bakışın taşıyıcısı yap. Hepsinin aynı anda öne çıkması, birbirleriyle yarışmalarına neden olur.

Bu öncelik her projede aynı öğeye verilmez. Bir ürün tanıtımında ürün, bir etkinlik duyurusunda tarih veya etkinlik adı, bir editoryal kapakta fikir öne çıkabilir. Hiyerarşi, görsel alışkanlıklardan önce iletişim amacını takip etmeli.

02

Boşluk, hangi parçaların birlikte olduğunu söyler

Başlık ile açıklama birbirine yakın, bağımsız bilgi grupları daha uzak olduğunda düzenin ilişkileri daha kolay okunur. Boşluğu bütün sayfaya eşit dağıtmak yerine, hangi iki öğenin bir arada anlaşılması gerektiğine bak.

Küçük bir çalışma yöntemi: bütün dekoratif ayrıntıları geçici olarak kapat. Geriye kalan başlıklar, görseller ve bilgi blokları hâlâ bir okuma sırası kuruyor mu? Kurmuyorsa önce aralıkları ve ağırlıkları yeniden düzenle; daha fazla dekorasyon eklemek sorunu örtebilir.

03

Okunurluk yalnızca font büyüklüğü değildir

Dijital arayüzler için W3C’nin WCAG 2.2 AA kontrast ölçütü, normal metinde en az 4,5:1; büyük metinde en az 3:1 oran belirtir. Bu değerler görsel hiyerarşinin yerini tutmaz, ancak silik metinlerin okunabilirliğini somut biçimde kontrol etmeye yardımcı olur.

Metni yalnızca çalışma ekranında inceleme. Küçük bir telefonda, gerçek zemin rengiyle ve normal okuma uzaklığında da bak. İnce yazı, dar aralık ve hareketli arka plan birleştiğinde büyük bir başlık bile zor okunabilir.

İlgili resmî rehber: W3C · Understanding Contrast (Minimum)

04

Kompozisyonu bir okuma turuyla değerlendir

Tasarıma birkaç saniye bakıp gözünün izlediği sırayı not et. Sonra hedeflediğin sırayla karşılaştır. İlk öğe doğru olsa bile ikinci ve üçüncü adımda konu dağılabilir. Bu incelemeyi tasarımı hazırlamayan bir kişiye yaptırmak da yararlı bir geri bildirim sağlar.

Farklı oranlara uyarlarken aynı hiyerarşiyi yeniden kur. Yatay düzende yan yana duran öğeler, dikey versiyonda bir sıraya girmek zorundadır. Bir tasarımı küçültmek ile aynı fikri başka bir yüzeye taşımak farklı kararlar ister.

Çalışma kontrol listesi

  • İlk bakış noktası açık
  • Ana mesaj tek
  • Bilgi grupları anlaşılır
  • Metin ve zemin okunaklı
  • Gerçek boyutta kontrol edildi
  • Uyarlamalarda sıra korundu

Güçlü bir kompozisyon, izleyicinin dikkatini zorlamadan ona bir okuma yolu verir.

Projen üzerine konuşalım

Kaynaklar ve kapsam

Araçlara ilişkin bilgiler 5 Ekim 2026 tarihinde aşağıdaki resmî kaynaklarla kontrol edildi. Özellikler ve erişim koşulları değişebilir; üretimi planlarken güncel dokümantasyona bakılmalıdır. Çalışma örnekleri ve kontrol listeleri editoryal önerilerdir; model garantisi veya müşteri performans iddiası değildir.

  1. W3C · Understanding Contrast (Minimum)

NOTLARIN DEVAMI

Başka bir açı.